Nisan 2025'ten beri Çin, yedi orta ve ağır nadir toprak elementi için (samaryum, gadolinyum, terbiyum, disprosyum, lutesyum, skandiyum ve itriyum) ve bunlara dayanan mıknatıslar için ihracat lisansı istiyor [1], [3]. Ekim 2025'te duyurulan daha geniş kapsamlı önlemler, ABD–Çin ateşkesi kapsamında bir yıllığına askıya alındı. Bu askı Kasım 2026'da sona eriyor; uzatılıp uzatılmayacağı, kısmen mi yoksa tamamen mi geri geleceği henüz belli değil [3]. Bu yüzden plan yapmadan önce güncel haberlere bakın.
Pratikte ne anlama geldi
Lisanslama eşit işlemedi. Çin'in mıknatıs ihracatı 2025 baharında sert düştü, kontroller gevşeyince toparlandı; analistlere göre Avrupa gibi bazı pazarlara tedarik diğerlerinden çok daha iyi oldu [1], [2]. Asıl darboğaz madencilik değil, işleme ve nitelendirme; ağır nadir toprakların işlenmesinin büyük çoğunluğu da Çin'de yapılıyor [2], [3]. Genel ihracat rakamları sağlıklı görünürken bile disprosyum bazlı malzemelerin küçük miktarlarının kuruduğu bildirildi [2].
Kim etkileniyor, kim etkilenmiyor
Disprosyum veya terbiyuma dayanan sınıflar (yüksek sıcaklık neodyum) ve samaryum kobalt ilk hissedenler. Orta sıcaklıklarda kullanılan standart neodyum sınıfları ağır nadir toprağa az ihtiyaç duyar veya hiç duymaz; ferrit ve AlNiCo ise bu türden nadir toprak içermez.
Ne yapmalı
Her tekliften teslim süresini ve lisans durumunu sorun; yüksek sıcaklık neodyum ve SmCo için daha erken sipariş verin. En yüksek sınıfı değil, gerçekten ihtiyacınız olan sıcaklık sınıfını belirtin (sıcaklığa göre malzeme seçimi rehberimize bakın). Alternatif bir sınıfı veya ikinci bir tedarikçiyi ihtiyaç doğmadan önce nitelendirin. Kuvvet ve yer elveriyorsa ferriti değerlendirin. Çalışma sıcaklığınızı ve miktarınızı söylerseniz şu anda hangi sınıfların tedarik riski taşıdığını size söyleriz.
Kaynakça
[1] CSIS. (2026). Rare earth export restrictions one year later. Center for Strategic and International Studies. https://www.csis.org/analysis/rare-earth-export-restrictions-one-year-later
[2] S&P Global. (2026, January 27). Rare earth supply bottlenecks set to persist in 2026. https://www.spglobal.com/energy/en/news-research/latest-news/metals/012726-rare-earth-supply-bottlenecks-set-to-persist-in-2026
[3] Tech Times. (2026, October 2). Rare earth magnets: China's November 10 deadline and the US gap money can't close. https://www.techtimes.com/articles/328392/20261002/rare-earth-magnets-chinas-november-10-deadline-us-gap-money-cant-close.htm
